_______________

" In all things of Nature, there is something of the marvelous" (Aristotle -Parts of Animals, I.645A16)

" Nature ......loves simplicity and unity" ( J. Kepler -Apologia)


****** Για το Περιβάλλον, τη Βιώσιμη Προοπτική και ......άλλα Σημαντικά!

(http://sites.google.com/site/perivalloncom/
http://www.perivallon.com, http://envifriends2.blogspot.com, http://envifriends.blogspot.com)
_______________

* ΦΥΣΗ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ----- * ΑΝΘΡΩΠΟΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΑ -

- Ο ΚΑΙΡΟΣ -

- Ξενικά και Ξενόφερτα Zώα που Απειλούν τα Ελληνικά Οικοσυστήματα

Το μύδι του γλυκού νερού Ζέβρα,
μια ''πληγή εισβολής''
Είναι γνωστό, ότι η χλωρίδα και η πανίδα της Γης εξελίχθηκαν στη διάρκεια δισεκατομμυρίων ετών. Από την άλλη, οι ωκεανοί, οι θάλασσες, τα νησιά, οι οροσειρές, οι έρημοι, ακόμη και οι μεγάλοι ποταμοί της, παρεμβάλλουν φυσικά εμπόδια στη μετακίνηση των ζωικών και φυτικών ειδών. Έτσι, συμβάλλουν με αυτό τον τρόπο σημαντικά στην πλούσια βιοποικιλότητα του πλανήτη και στην ανάπτυξη ζωικών και φυτικών κοινοτήτων που θεωρούνται χαρακτηριστικές συγκεκριμένων περιφερειών ή περιοχών ή τοποθεσιών. Ωστόσο, σε αυτή την πορεία, ο Δαρβίνο μας αποκάλυψε τον τρόπο με τον οποίο τα ισχυρότερα είδη καταφέρνουν να επικρατήσουν για εκατοντάδες, χιλιάδες ή και εκατομμύρια χρόνια. Όμως, τα ζώα και τα φυτά ανέκαθεν μετακινούνταν και ταξίδευαν είτε μόνα τους ή σε αγέλες, είτε με σπόρια, σπέρματα, προνύμφες, κύστεις με ζωή σε νάρκη και άλλα, είτε με τη βοήθεια των ανέμων, με τις βροχοπτώσεις, τη φυσική μετανάστευση κυρίως των πτηνών, τις υδάτινες επικοινωνίες και άλλες φυσικές ή ανθρωπογενείς διαδικασίες ή και τυχαία συμβάντα.
Η τροπική Σκυφομέδουσα Phyllorhiza punctata
Οι πιο πάνω μετακινήσεις της ζωής, εξακολουθούν να γίνονται μεταξύ περιοχών, ηπείρων, θαλασσών, ωκεανών,λιμνών, ποταμών κ.ά. Και είναι ζήτημα, τοπικών περιβαλλοντικών και οικολογικών ιδιαιτεροτήτων και συνθηκών, τα ξενικά και αλλόχθονα είδη να εγκατασταθούν, να ευδοκιμήσουν και να γίνουν τελικά αυτά κυρίαρχα (χωροκατακτητικά είδη) στο καινούργιο περιβάλλον τους. Και ''από δημιουργίας κόσμου'' ξενικά, ξενόφερτα είδη απειλούσαν τη βιοποικιλότητα κάθε τόπου, ενώ σήμερα ο κίνδυνος της υποβάθμισης του φυσικού περιβάλλοντος είναι ''προ των πυλών'', προβληματίζοντας ειδικούς και μη ειδικούς.

Το καβούρι Χάρυβδη, Charybdis longicollis
Εξάλλου, και η σύγχρονη κινητικότητα παρεμβαίνει στην πιο πάνω διαδικασία, φέρνοντας σε επαφή ανταγωνιστικά είδη με πρωτόγνωρους και τεχνητούς ρυθμούς. Έτσι, η εντατικοποίηση σε κάθε είδους μεταφορές (ειδών, υλικών, τροφίμων, ανθρώπων, ζώων και φυτών) και  στα ταξίδια, έχει ουσιαστικά καταργήσει και τα φυσικά σύνορα σε παγκόσμια κλίμακα, φέρνοντας τα διάφορα είδη σε άμεση επαφή μεταξύ τους. Οι στεριές, τα νησιά, τα βουνά, οι πλαγιές, οι θάλασσες, οι λίμνες και τα ποτάμια που κάποτε είχαν αρκετούς πληθυσμούς από γηγενή και ενδημικά είδη ζώων, σήμερα βρίσκονται σε απειλές συρρίκνωσης ή και εξαφάνισης της ντόπιας πανίδας. .......(για ολόκληρο το κείμενο πατήστε κλικ στις παρακάτω τελείες)

Όμως σημειώνεται από πολλούς ερευνητές, παρότι τα ιθαγενή είδη είναι ανθεκτικά στις τοπικές συνθήκες και ιδιαιτερότητες, με τις σημερινές αλλαγές, απειλές και μεταβολές, αυτά τα είδη συχνά έχουν λίγες ή μηδενικές φυσικές άμυνες, σε σχέση με τα ξενικά και ξένα είδη που εισέρχονται στην περιοχή τους. Ομοίως, τα ζώα που παραμένουν υπό τον έλεγχο των ‘’αρπακτικών’’ του περιβάλλοντός τους, μπορούν να αναπαραχθούν γρήγορα και να κατακλύσουν ένα καινούριο περιβάλλον, όταν απουσιάζει αυτός ο περιορισμός και έλεγχός τους. Πέρα από οικολογικές επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα, τα ξενικά είδη έχουν επίσης κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις, για παράδειγμα στη γεωργία και στην παραγωγή τροφίμων, στην υγεία του ανθρώπου, στην αλιεία και σε άλλους τομείς της σύγχρονης ζωής.
Τα ξενικά-χωροκατακτητικά είδη ζώων, θεωρούνται ως μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τη βιοποικιλότητα και την οικονομία. Μεταξύ των άλλων, επιδρούν στην τοπική οικολογία με τον ανταγωνισμό τους με τα γηγενή είδη για τροφή και ενδιαίτημα, με μεταβολή της δομής των οικοσυστημάτων, με υβριδισμό με τα ιθαγενή είδη, με άμεση ή έμμεση τοξικότητα. Αποτελούν πηγή ασθενειών, μετάδοσης ιών και παρασίτων, αλλά και φορείς παθογόνων οργανισμών. Είναι ικανά να διαταράσσουν την επικονίαση των φυτών, να ελαττώνουν το διαθέσιμο νερό και να υποβαθμίζουν το έδαφος. Μπορούν να προκαλούν ζημίες στις υποδομές μέσω όρυξης ή του ριζικού τους συστήματος. Ορισμένα είδη έχουν προκαλέσει πτώση των αξιών αναψυχής και πολιτιστικής κληρονομιάς που συνδέονται με διάφορα αξιοθέατα τοπία και σημαντικά υδατικά οικοσυστήματα.
Ας δούμε τώρα μερικά είδη ζώων (ξενικοί εισβολείς) που εισβάλλουν, εποικίζουν και εγκαθίστανται (……πληγές της σύγχρονης υποβάθμισης) στα ελληνικά οικοσυστήματα, απειλώντας τη γηγενή πανίδα και βιοποικιλότητα.
<>
<>
<>
Ο κολχικός Φασιανός,
Phasianus colchicus colchicus
1-Η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας των νερών της Μεσογείου τα τελευταία χρόνια επιτείνει το φαινόμενο της εισόδου ξενικών ειδών. Τα τροπικά ξενικά είδη που έρχονται στη Μεσόγειο από την Ερυθρά θάλασσα και τον Ινδικό ωκεανό, μέσω της διώρυγας του Σουέζ, λέγονται λεσσεψιανά είδη. Στις ελληνικές θάλασσες μέχρι το 2005 είχαν εγκατασταθεί συνολικά 90 θαλάσσια ξενικά είδηεισβολείς. Μεταξύ τους περιλαμβάνονται  23 ψάρια, 27 μαλάκια, 13 πολύχαιτοι σκώληκες και 8 μακροφύκη. Το 2010, οι ξενικοί εισβολείς στις ελληνικές θάλασσες έχουν φθάσει τους 200 και στο Σαρωνικό τους 74 (20 είδη είναι χωροκατακτητικά). Από αυτά τα ξενικά είδη το 33% ήρθε με το έρμα πλοίων ή προσκολλημένα στα ύφαλά τους. Ορισμένα θαλάσσια είδη  εισβολείς που έχουν έρθει στη Μεσόγειο τρώγονται. Έχουν δηλαδή οικονομική άξια  όπως για παράδειγμα ο Γερμανός (Siganus sp.) και η Στρογγυλοσαρδέλα (Etrumeus teres) στο Αιγαίο, ο Λούτσος με τη χρυσή ταινία (Sphyraena chrysotaenia) και το θαλάσσιο Σαλιγκάρι (Strombus persicus) στη Ρόδο, το μπλέ Καβούρι (Portunus pelagicus) και το Σουπιοκαλάμαρο (Sepioteuthis lessoniana) στα Δωδεκάνησα.
O μαύρος Γερμανός, Siganus luridus
Εξάλλου, άλλα ξενικά είδη εισβολείς στις ελληνικές θάλασσες είναι και τα πιο κάτω. α) Το ψάρι Φιστουλάρια (Fistoularia commersonii), που τρώει το γόνο των ψαριών που εισήλθε στη Μεσόγειο από τους κοραλλιογενείς υφάλους της Ερυθράς. H συχνή παρουσία του και στα λιβάδια της Ποσειδωνίας (Posidonia oceanica), όπου γεννούν κι αναπτύσονται πολλά είδη ψαριών οικονομικού ενδιαφέροντος, δημιουργεί μεγάλες ανησυχίες. Και αυτό γιατί, εκτός του ότι καταναλώνει μεγάλες ποσότητες γόνου, είναι φορέας και του παρασιτικού τρηματώδους σκώληκα (Allolepidapedon fistulariae). β) Το παράκτιο τροπικό ψάρι Μονόχοιρος (Stephanolepis diaspros), με προέλευση τον Ινδικό και Ειρηνικό ωκεανό, καταγράφηκε για πρώτη φορά το 1964 στην ανατολική Μεσόγειο, και  το 2006 εμφανίστηκε στο Σαρωνικό. Δεν είναι τοξικό, ούτε και έχει εμπορική αξία. Όμως, καταλαμβάνει οικολογικούς θώκους εμπορικών ψαριών και τα ανταγωνίζεται στις τροφικές αλυσίδες. Καταναλώνει κυρίως μικρά ασπόνδυλα.γ) Η σαρκοφάγος Ακανθόπερκα (Sargocentron rubrum), εισήλθε στη Μεσόγειο από τη Διώρυγα του Σουέζ. Το ψάρι αυτό δεν τρώγεται, αλλά έχει επεκταθεί τα τελευταία χρόνια και στις λιμνοθάλασσες της ανατολικής  Μεσογείου, καταλαμβάνοντας τους βιότοπους γηγενών μεσογειακών ειδών που έχουν μεγάλη εμπορική σημασία. δ) Όπως προείπαμε, το τροπικό ψάρι Γερμανός (Siganus sp.), είναι ένας λεσσεψιανός εισβολέας. Φτάνει σε μήκος μέχρι και τα 30cm. και εισήλθε στο Αιγαίο το 1941. Ο μαύρος Γερμανός (Siganous luridus), καθώς και το συγγενικό του είδος ο λευκός Γερμανός (Siganus rivulatus), έχουν δηλητηριώδεις ραχιαίες άκανθες, όπως οι δράκαινες και οι σκορπίνες. Σύμφωνα με ερευνητές του Πανεπιστημίου Αιγαίου είναι ένας από τους βασικούς καταναλωτές φυκιών στην περιοχή των Κυκλάδων. ε) O Λαγοκέφαλος ή Ποντικός (Lagocephalus sceleratus), είναι ένα δηλητηριώδες ψάρι-μήκους έως 50cm,- που περιέχει την τοξίνη tetradoxin TTX, η οποία μπορεί να προκαλέσει θάνατο από μυϊκή παράλυση, αναπνευστικές διαταραχές και ανεπάρκεια του κυκλοφορικού συστήματος. O λαγοκέφαλος είναι ένα σχετικά άγνωστο είδος που έφτασε το 2001 στη Μεσόγειο από την Ερυθρά θάλασσα κι αναπαράγεται πια στο Αιγαίο. στ) Η τροπική Σκυφομέδουσα (Rhopilema nomadica), προέλευσης Ινδοειρηνικού, έχει διαμέτρο σκιαδίου έως 60 cm. και βάρος έως 10 Kg. Σε κλειστούς κόλπους αποκτά μεγάλη πυκνότητα. Στην Ελλάδα, σύμφωνα με αναφορές του ΕΛ.ΚΕ.Θ.Ε.εμφανίστηκε στο Λακωνικό κόλπο τον Ιούλιο του 2006. ζ) Το τροπικό Καβούρι Χάρυβδη (Charybdis longicollis), της Ερυθράς θάλασσας και του Ινδικού ωκεανού έφθασε στη Μεσόγειο τη δεκαετία του ΄50 μέσω της διώρυγας του Σουέζ. Το λεσσεψιανό αυτό είδος είναι από τους πιο επικίνδυνους μετανάστες που έχουν έρθει στους βυθούς της ανατολικής Μεσογείου και των Δωδεκανήσων. Εκτός του ότι είναι αδηφάγο, είναι και φορέας του απομυζητικού παρασίτου, βαλανοειδές (Ηeterosaccus dollfusi), με κίνδυνο να το μεταδώσει και στα γηγενή μεσογειακά καβούρια. η) Στην Αν. Μεσόγειο έχουν καταγραφεί πολλά είδη λεσσεψιανών καβουριών. Μερικά από αυτά τα είδη είναι τα Charybdis helleri, Atergratis roseus, Thalamita poissinii, Thalamita indistincta, Ixa monodi, Cleusia signata, Micippa thalia. Οι πιο πάνω μετακινήσεις ή και μεταναστεύσεις δημιουργούνται από μεγάλα έργα (π.χ. διώρυγες, κανάλια) ή γεωμορφολογικές μεταβολές, όπως ρήγματα μετά από σεισμούς, και πολλές φορές σε συνδυασμό με τις κλιματικές αλλαγές.
2-Υπάρχουν περιπτώσεις όπου ξενικά είδη ζώων εισήχθηκαν για τη διατροφή ξένων ειδών ζώων σε μονάδες εκτροφής (φάρμες, πτηνοτροφεία δεξαμενές  ιχθυοκαλλιεργειών κ.λπ.) και τα οποία έχουν διαφύγει στο περιβάλλον ή η διαφυγή του έγινε μέσω του εμπορίου.
Η αμερικάνικη Ποταμοκαραβίδα (Procambarus clarkii), του γλυκού νερού έχει εισαχθεί στην Ευρώπη κι έχει εκτοπίσει γηγενή είδη όπως την Austropotamobius sp. σε πολλές υδατοκαλλιέργειες. Επίσης, αυτό το είδος είναι φορέας του μύκητα (Aphanomyces astaci) που προκαλεί την ασθένεια πανώλη των ποταμοκαραβίδων η οποία δημιουργεί σημαντικές απώλειες στα ευρωπαϊκά είδη. Η πανώλη των ποταμοκαραβίδων έχει διαδοθεί σε όλο τον κόσμο εκτός από την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Στην Ελλάδα υπάρχει η ποταμοκαραβίδα Astacus fluviatilis, η οποία και αυτή έχει υποχωρήσει αισθητά από τους βιοτοπούς της στα Γρεβενά, Καρδίτσα και Ιωάννινα, ενώ πριν από 15 περίπου χρόνια είχε υποστεί μαζικούς θανάτους από την πανώλη.
H αμερικάνικη Ιριδίζουσα Πέστροφα (Salmo gairdneri ή Oncorhynchus mykiss), εισήχθηκε στην Ευρώπη για καλλιέργεια. Έχει αντικαταστήσει σε πολλούς βιότοπους τις ευρωπαϊκές ποταμίσιες πέστροφες (Salmo trutta fario), και τη λιμνίσια πέστροφα (Salmo trutta lacustris). Τα 5 υποείδη της ποταμίσιας πέστροφας των ελληνικών ποταμών (S. trutta peristericus, S. trutta macedonicus, S. truttapelagonicus, S. trutta dentex, S. trutta macrostigma) κινδυνεύουν να αντικατασταθούν από διαφυγόντα άτομα της ιριδίζουσας πέστροφας. Άλλη μία υπάρχει σοβαρή επίπτωση της εισαγωγής ξενικών ειδών, ιδίως ψαριών του γλυκού νερού, ως προς την πιθανότητα υβριδισμού με τοπικά και ενδημικά είδη. Στην Ελλάδα έχουν καταγραφεί πάνω από 130 είδη ψαριών του γλυκού νερού από τα οποία 32 έχουν εισαχθεί, 16 έχουν εδραιωθεί (χωροκατακτητικά) δημιουργώντας φυσικούς πληθυσμούς και δέκα έχουν διαφύγει από ιχθυοκαλλιέργειες.
Το ασιατικό λεπιδόπτερο των σταυρανθών,
Hellula undulis
Ο Πρωσικός Κυπρίνος ή Πεταλούδα (Carassius auratus gibelio), εισήχθηκε σε λίμνες της Γερμανίας από την Ασία, πριν πολλά χρόνια, ως τροφή σαρκοφάγων ειδών. Σήμερα, έχει επεκταθεί και εκτοπίζει πολλά τοπικά είδη φυτοφάγων ψαριών, όπως τον κοινό Κυπρίνο-γριβάδι (Cuprinus caprio). Μπορεί επίσης να  μολύνει γενετικά  γηγενείς πληθυσμούς κυπρινοειδών, γιατί σχηματίζει εύκολα υβρίδια. Υπάρχουν αναφορές ότι η πεταλούδα έχει προσαρμοσθεί και ζει τα τελευταία χρόνια και σε ελαφρώς υφάλμυρα νερά λιμνοθαλασσών της Βαλτικής. Το ψάρι αυτό, εκτός του ότι καταβροχθίζει τα αυγά και τις προνύμφεςτων άλλων ψαριών π.χ. Leucocaspius delineratus, είναι και φορέας του παράσιτου (Sphaerothecum destruens), και οι ιχθυολόγοι φοβούνται μήπως επεκταθεί και σε διάφορα άλλα ευρωπαϊκά είδη, όπως στα ψάρια κοινές Πεταλούδες (Carassius carassius) και στις πεστροφοκαλλιέργειες. Επίσης, αυτό το είδος συντελεί επίσης στην αύξηση του ευτροφισμού, επειδή καταναλώνει το ζωοπλαγκτόν και έτσι διαταράσσει τις τροφικές αλυσίδες. Μέσω των ποτάμιων συστημάτων της κεντρικής Ευρώπης και του Ρήνου έφθασε το 1985 σε Γερμανία, Βέλγιο και Ολλανδία, αργότερα στην Ουγγαρία, στους ποταμούς Βόλγα και Δνείστερο, στην Πολωνία και το 2002 στη Β. Ιταλία, Δανία, Αγγλία, Σκανδιναβία. Σε ορισμένες χώρες το παμφάγο αυτό είδος, (μέγιστο μήκος 10cm.), σχημάτισε φυσικούς πληθυσμούς, αφού ρίχθηκε σε υγροβιότοπους από ενυδρεία. Η κατά λάθος διασπορά του γίνεται, αφού αναμειγνύεται εύκολα με εισαγόμενο γόνο άλλων επιθυμητών καλλιεργούμενων κυπρινοειδών, όπως του Χορτοκυπρίνου (Ctenopharyngodon idella). Για τη μείωση των πληθυσμών του έχει επιχειρηθεί η βιολογική του ρύθμιση με εισαγωγές αδηφάγων, μεγάλων ψαριών όπως της τούρνας (Esox lusius), του γουλιανού (Silurus glanis) και της πέρκας (Perca fluviatilis). Στη βόρεια Ελλάδα έχει καταγραφεί από τη δεκαετία του ΄80 στον ποταμό Νέστο. Σύμφωνα με πρόσφατες έρευνες, αποτελεί μαζί με το ηλιόψαρο (Lepomis gibbosus) και το κουνουπόψαρο (Gambusia affinis), σοβαρή απειλή για την ιχθυοπανίδα του ποταμού, όπως για το ψάρι μπριάνα (Bαrbus sp.). Επίσης, έχει βρεθεί και στον ποταμό Αλιάκμονα, στις Πρέσπες και σε άλλες ελληνικές λίμνες.
Ο κοινός Kολχικός Fασιανός (Phasianus colchicus colchicus), με καταγωγή από την περιοχή της Υπερκαυκασίας, έχει εισαχθεί στην Ευρώπη από τη Νεολιθική Εποχή. Εγκλιματίστηκε ως ευρωπαϊκό είδος και κατέκτησε εύκρατες περιοχές της Ευρώπης, αφού αφέθησαν ελεύθερα άτομα του είδους στη φύση από εκτροφεία ή και διέφυγαν. Στη Μ. Βρετανία εισήχθηκε το 1000 μ.Χ. Το 17ο αιώνα χάθηκε ο φυσικός πληθυσμός που είχε αναπτυχθεί εκεί (λόγω υπερβολικής θήρας), με αποτέλεσμα να επανεισαχθεί το είδος το 1830. Εάν δεν ήταν τόσο μεγάλος κυνηγητικός στόχος, ώστε να μειώνονται οι πληθυσμοί του, τα προβλήματα που θα δημιουργούσε θα ήταν πολύ περισσότερα. Στην Ελλάδα μέχρι το 1940 υπήρχαν φυσικοί πληθυσμοί του Phasianus colchicus colchicus σε διάφορα μέρη, όπως στην Εύβοια, Μακεδονία και αλλού, αλλά εξοντώθηκαν από τη μεγάλη κυνηγητική δραστηριότητα. Σήμερα, υπάρχει ένας μόνο φυσικός πληθυσμός στο Δέλτα του Νέστου - Δάσος Κότζα Ορμάν (λίγες εκατοντάδες άτομα). Σε όλη την Ευρώπη και σε πολλές περιοχές του κόσμου οι φυσικοί πληθυσμοί των κοινών φασιανών έχουν χαθεί ή χάνονται κι οι διάφορες δασικές περιοχές εμπλουτίζονται από υβρίδια εκτροφείων. Ο εμπλουτισμός αυτός προέρχεται κυρίως από υβρίδια του κοινού φασιανού και των υποειδών του Phasianus colchicus mongolikus (χώρα καταγωγής Μογγολία), Phasiαnus colchicus torquatus (Κίνα) και Phasianus colchicus formosanus (Ταιβάν ).
Η εισαγωγή για εκτροφή γουνοφόρων ημιυδρόβιων θηλαστικών κυρίως από τις αρχές του 20ου αιώνα, δημιούργησε πολλά προβλήματα παγκοσμίως, γιατί διαφεύγουν εύκολα από τα εκτροφεία και είναι καταστροφικά για τη χλωρίδα και την πανίδα των υγροτόπων και για τις γύρω δραστηριότητες του ανθρώπου, όπως οι γεωργικές καλλιέργειες. Πολλοί εκτροφείς, όταν δεν έχουν κέρδη, ελευθερώνουν οι ίδιοι τα ζώα, πριν κλείσουν την επιχείρησή τους. Επίσης, έχουν προκαλέσει σοβαρές ζημιές σε φράγματα, κανάλια, αρδευτικά έργα κι αντιπλημμυρικά συστήματα.
Η σαρκοφάγος αμερικάνικη Βιζόν ή Μίνκ (Mustela vison ή Neovison vison), βορειο-αμερικανικής καταγωγής, έχει εισαχθεί σε πολλές χώρες του κόσμου προς εκτροφή. Στη Δανία και στην Κίνα υπάρχουν τεράστιες μονάδες εκτροφής τους, αλλά παρατηρούνται πολλές διαφυγές. Στην Ελλάδα υπάρχουν αναφορές για παρουσία ελεύθερων ατόμων Mustela vison στη Μικρή Πρέσπα και στον Αχελώο. Ακτιβιστές κυρίως της οργάνωσης ’’Μέτωπο για την Απελευθέρωση των Ζώων’’ (Animal Liberation Frond-A.L.F.) απελευθερώνουν μίνκ από εκτροφεία σε όλο τον κόσμο. Το ίδιο συμβαίνει στην Ελλάδα. Το 2010 απελευθέρωσαν 52000 μίνκ από δύο μονάδες στη Δυτ. Μακεδονία (Καστοριά και Σιάτιστα). Για την ενέργειά τους, εκτός από τους εκτροφείς γουνοφόρων ζώων, διαμαρτυρήθηκαν και οι ιδιοκτήτες ορνιθοτροφείων, γιατί τα μίνκ επιτίθενται σε πρώτη φάση σε αυτά. Σε χώρες όπως η Ελλάδα, με μικρούς σχετικά ελεύθερους βιότοπους, λίγα απελευθερωμένα μίνκ κατορθώνουν τελικά να σχηματίσουν φυσικούς πληθυσμούς.
Το υδρόβιο τρωκτικό Μοσχόμυς (Ondarta zibethicus), βορειο-αμερικανικής καταγωγής έχει διαδοθεί με διαφυγές από εκτροφεία γουνοφόρων ζώων σε πολλές περιοχές του κόσμου Νότια Ασία, Νότια Αμερική, Ευρώπη. Επειδή το είδος είναι παμφάγο, έχει προκαλέσει καταστροφές σε ενδημικά είδη υδροχαρών φυτών, βατράχων, ψαριών, υδρόβιων σαλιγκαριών και πουλιών. Σε πολλές χώρες της Ευρώπης εφαρμόζονται προγράμματα εξόντωσης του. Και αυτό επειδή καταστρέφει τα αρδευτικά κανάλια, τις αγροτικές καλλιέργειες π.χ. αραβόσιτου κι είναι φορέας παρασίτων κεστωδών σκωλήκων (Taenia sp.). 
Tο ημιυδρόβιο τρωκτικό Νούτρια (Myocastor coypus), κατάγεται από την εύκρατη ζώνη της Νότιας Αμερικής. Από το 1900 έχει εισαχθεί σε εκτροφεία γουνοφόρων σε πολλές χώρες του κόσμου. Στη Λουϊζιάνα  των Η.Π.Α. εφαρμόστηκε το 2005 ένα γιγαντιαίο πρόγραμμα ελέγχου του πληθυσμού του, γιατί διαφεύγοντας σχημάτισε ελεύθερους πληθυσμούς και κατέστρεφε τα αναχώματα, αφού κατέτρωγε τη χλωρίδα των αμμοθινών στο Δέλτα του Μισισσιπή).  Το φυτοφάγο χωρο-επεκτατικό αυτό είδος μπορεί κι επιβιώνει σε υγροβιότοπους διαφόρων κλιματικών τύπων, από φράγματα στη Ζάμπια, Ζιμπάμπουε και Μποτσουάνα της Αφρική, μέχρι και σε λίμνες της Δανίας, Νορβηγίας και Φιλανδίας. Στην Ελλάδα υπάρχουν αναφορές για εμφάνιση της Νούτρια στη λίμνη Στυμφαλία στην Κορινθία και στον ποταμό Καλαμά στην Ήπειρο.
3- Μετακινήσεις και η ενεργητική διασπορά ειδών είναι μερικές φορές αποτέλεσμα κυρίως των κλιματικών αλλαγών (αύξηση της θερμοκρασίας, φαινόμενο του θερμοκηπίου. Για παράδειγμα αναφέρεται το τροπικό ψάρι Φούσκα (Sphoeroides pachygaster), με προέλευση από τα παράλια της δυτικής Αφρικής και συγγενικό του δηλητηριώδους Λαγοκέφαλου του Ινδικού (Lagocephalus sceleratus), άρχισε να εμφανίζεται στη Μεσόγειο από το 1979. Το  1994 βρέθηκε στο Αιγαίο, και το 2005 αλιεύθηκε στο Τυρρηνικό πέλαγος. To είδος αυτό περιέχει το ισχυρό δηλητήριο Tetrodotoxin, και είναι πολύ επικίνδυνο για κατανάλωση. Επίσης, το ίδιο δηλητήριο έχει και ο συγγενής του λαγοκέφαλος. Εξάλλου, το τροπικό Καβούρι (Percnon gibbesi), με καταγωγή τον τροπικό Ατλαντικό, έχει κάνει δυναμική είσοδο στη δυτική και τελευταία στην ανατολική Μεσόγειο. Στην Ελλάδα καταγράφηκε για πρώτη φορά το 2004 κι έχει εμφανιστεί σε Κρήτη, Ρόδο και στο Μεσσηνιακό κόλπο.
4- Πολλές φορές υπεύθυνη, για τη μετακίνηση ξενικών ειδών, είναι η παθητική μεταφορά και διασπορά ειδών μαζί με άλλους οργανισμούς ή με εμπορικές-μετακομιστικές δραστηριότητες ή με το έρμα διαφόρων σκαφών ή ακόμη η μετακίνησή τους γίνεται καθώς είναι προσκολλημένα (fouling) στα ύφαλα των πλοίων.
Το Μύδι του γλυκού νερού, Ζέβρα (Dreissena polymorpha), είναι πολύ επεκτατικό είδος. Κατάγεται από τα Ουράλια και τον ποταμό Βόλγα, την Αράλη, τη Μαύρη θάλασσα και την  Κασπία. Έχει κατακτήσει ολόκληρη την Ευρώπη, ενώ από το 1986 έχει γίνει επικίνδυνος εισβολέας και στις μεγάλες λίμνες των ΗΠΑ, καθώς μεταφέρθηκε με το υδάτινο έρμα πλοίου από την Ολλανδία ή κατ’άλλους έφτασε στις Μεγάλες Λίμνες των Η.Π.Α., προσκολλημένο σε εμπορικό πλοίο από τη Μαύρη θάλασσα. Στην Ελλάδα είναι γνωστή η παρουσία του στις καθαρές φυσικές λίμνες και στις τεχνητές λίμνες, εδώ και δεκαετίες. Για παράδειγμα, στο Αγρίνιο που υδροτροφοδοτείται από την τεχνητή λίμνη Καστράκι το πρόβλημα της αφθονίας των πληθυσμών αυτού του μυδιού έχει πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις, φράσσοντας τους αγωγούς υδροτροφοδοσίας της πόλης, ενώ πολύ νεαρά στάδια του μυδιού εντοπίζονται ακόμη και πόσιμο νερό της πόλης. Πλην του οικολογικού προβλήματος, η εγκατάσταση αυτού του μυδιού μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα υγείας, φράζει σωληνώσεις υδροδότησης, αλλά δημιουργεί και προβλήματα στα ύφαλα των πλωτών μέσων και εγκαταστάσεων (Fouling). Επίσης, στην Ελλάδα έχει βρεθεί στη λίμνη Δοϊράνη με μεγάλες αποικίες, στη λίμνη Βόλβη, και στα φράγματα της Δ.Ε.Η. και ΕΥΔΑΠ. Υπάρχουν επίσης αναφορές για εμφάνισή του στη λίμνη Τσιβλού (υψ. 700μ., όρος Χελμός). Τα αρνητικά της εισβολής, εκτός από το φράξιμο των σωληνώσεων, είναι: η επικράτηση του έναντι των ενδημικών και τοπικών ειδών δίθυρων οστρακοειδών, η ανατροπή τροφικών αλυσίδων από υπερκατανάλωση του πλαγκτόν, η κάλυψη των βυθών από τα νεκρά κελύφη τους (έως και 100.000 άτομα/m2) και η εκπομπή μεθανίου από τη σήψη της σάρκας τους. Ως θετικά της εισβολής είναι η μείωση της θολότητας των νερών από την απορρόφηση μεγάλων ποσοτήτων πλαγκτόν που χρησιμοποιεί για να τραφεί (ηθμοφάγο). Καθώς και η ανάπτυξη μεγάλου μήκους φυκών, ως συνέπεια της αυξημένης φωτοσύνθεσης λόγω διαύγειας των νερών. Από τα μύδια ζέβρες επωφελούνται επίσης και τα υδρόβια πουλιά που βρίσκουν αρκετή και θρεπτική τροφή. Έχει παρατηρηθεί, ότι οι προνύμφες του είδους μπορεί να μεταφερθούν και να επιζήσουν προσκολλημένες στα φτερά και τα πόδια των πουλιών, γιατί είναι ανθεκτικές έξω από το νερό όπως και τα ώριμα άτομα. Στην Ιρλανδία, έχει καταστρέψει τα οστρακοειδή του ποταμού Σάνον. Ιρλανδοί βιολόγοι βρήκαν ότι είναι φορέας πολλών επικίνδυνων παρασίτων όπως του πρωτόζωου (Giardia lamblia), που προσβάλει τον άνθρωπο και οικόσιτα ζώα. Στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη οι καταστροφικές συνέπειες της εισβολής τους είναι λιγότερες, γιατί αποτελεί πια κρίκο στις διάφορες τροφικές αλυσίδες από παλιά. Σε ορισμένες χώρες υπάρχουν αναφορές για την ύπαρξη του ήδη από τον 19° αιώνα (Τσεχία - Ουγγαρία). Στην Αμερική, πρώτη φορά παρατηρήθηκε το 1988 στις λίμνες Erie και St. Clair. Κατόπιν επεκτάθηκε στις λίμνες Superior και Οntario, όπου εξάλειψε πολλά αυτόχθονα είδη δίθυρων. Και από εκεί στη λεκάνη απορροής του Μισισιπή, του ποταμού Hudson της Νέας Υόρκης και σε πολλά άλλα ποτάμια και λίμνες των ανατολικών και κεντρικών Η.Π.Α. Το είδος μπορεί να ζήσει για μεγάλο χρονικό διάστημα έξω από το νερό κι έτσι μπορεί να διαδοθεί και με χερσαίες μεταφορές. Οι προνύμφες του εισέρχονται σε σωληνώσεις ψυκτικών εγκαταστάσεων θερμικών εργοστασίων, υδροηλεκτρικών φραγμάτων, διυλιστηρίων νερού, συστημάτων υδροδότησης, αποχετεύσεων, βιολογικών καθαρισμών κ.λπ. Αφού εισέλθουν, μετατρέπονται σε τέλεια άτομα που προσκολλώνται με πολύ ισχυρό βύσσο και προξενούν ζημιές εκατομμυρίων δολαρίων φράζοντάς τις. Ενώ μπορούν να επιζήσουν και σε θερμοκρασίες που φτάνουν ακόμα και τους 37˚C, δυσκολεύονται σε θερμοκρασίες γύρω στους 0˚C. Για το λόγο αυτό δεν επεκτάθηκε προς τον Καναδά, παρά μόνο προς τις Νότιες Πολιτείες των Η.Π.Α.
H τροπική Σκυφομέδουσα (Phyllorhiza punctata), προέλευσης Ειρηνικού ωκεανού, εμφανίστηκε στη Μεσόγειο και τη Μαύρη θάλασσα με το έρμα δεξαμενόπλοιων. Το Σεπτέμβριο του 2005 παρατηρήθηκαν μεγάλα άτομα (διάμετρος σκιαδίου 45cm.) στον κόλπο Βλυχού στη Λευκάδα. Και το 2006 στην Ηγουμενίτσα. Οι υψηλές θερμοκρασίες του νερού 25°C, ευνοούν την ανάπτυξή τους. Η P. punctata για να αναπτυχθεί από το μέγεθος της εφύρας (1,5 cm.) μέχρι να γίνει τέλειο άτομο, καταναλώνει μεγάλες ποσότητες ζωοπλαγκτόν. Για το λόγο αυτό οι μεγάλοι της πληθυσμοί θεωρούνται ιδιαίτερα καταστροφικοί για τις τροφικές αλυσίδες και τα ιχθυαποθέματα.
Το γονοφάγο, κτενοφόρο Γυαλί (Mnemiopsis leidyi), συγγενικό με τις μέδουσες, ακολούθησε την αντίθετη πορεία. Με τα δεξαμενόπλοια από τις ακτές του Β. Δ. Ατλαντικού έφτασε στη Μαύρη θάλασσα το 1982,  όπου άρχισε να πολλαπλασιάζεται και να εξολοθρεύει το γόνο των ψαριών κι ιδιαίτερα του γαύρου hamsi (Engraulis encrasicholus). Με τα θαλάσσια ρεύματα έχει φθάσει στο Αιγαίο και Θρακικό πέλαγος μειώνοντας ακόμη περισσότερο τα λιγοστά ιχθυοαποθέματα. Εχθρός της είναι οι θαλάσσιες χελώνες που πρέπει οι ψαράδες να τις προστατεύουν. Εντύπωση έχει προκαλέσει και το πώς έφτασε στην Κασπία Θάλασσα (1999) που ουσιαστικά είναι μια μεγάλη αλμυρή λίμνη. Εκεί προκάλεσε διαταραχή των τροφικών αλυσίδων και των ιχθυοαποθεμάτων όπως και στη Μαύρη θάλασσα. Επίσης η εντυπωσιακή αναπαραγωγική ικανότητα του μικρού (μήκους 7-12cm.), αλλά αδηφάγου αυτού είδους και η ικανότητά του να επιζεί στις δεξαμενές έρματος, προκαλεί μεγάλη ανησυχία στους ειδικούς.
Η διαφυγή του τροπικού ασιατικού Λεπιδόπτερου των σταυρανθών (webworm) (Hellula undalis) στον υπόλοιπο κόσμο προκαλεί μαζί με τις προνύμφες του μεγάλες καταστροφές λαχανικών (λάχανο, μπρόκολο, κουνουπίδι, ραπανάκι). Μοιάζει με σκώρο. Η διάδοσή του γίνεται με εμπορία και διακίνηση φυτευτικού υλικού. Εντοπίστηκε αρχικά στην Ιταλία και σήμερα έχει εξαπλωθεί σε Πορτογαλία, Ισπανία, Ελλάδα, Γαλλία, Αγγλία, Μάλτα, Κύπρο, και αλλού. Επειδή δεν έχει φυσικούς εχθρούς, όπως στη Κίνα και στην Ιαπωνία, είναι δύσκολο να καταπολεμηθεί με εντομοκτόνα και γίνεται μια προσπάθεια να ελεγχθεί βιολογικά με το βάκιλο (Bacillus thuringiensis). Στην Ελλάδα προσβάλλει κυρίως τις καλλιέργειες σπαραγγιών που ξεκινούν το Μάρτιο.
Το κολεόπτερο Κόκκινο Σκαθάρι των φοινικοειδών (Rhynchophorus ferrugineus), καταγωγής από την τροπική Ασία, εισήχθη σε διάφορες χώρες μαζί με εισαγόμενους φοίνικες. Στη Νότια Ευρώπη ( Γαλλία, Ισπανία, Κύπρο, Ελλάδα -Ρόδο, Κρήτη, Λέσβο, Ζάκυνθο, Ηλεία, Αττική), που έφθασε το 1980, άρχισε να γίνεται πολύ επικίνδυνο μετά το 2000. Στην Κρήτη, ενώ έφθασε πρώτα στην περιοχή Ηρακλείου από εισαγόμενους αιγυπτιακούς φοίνικες, επεκτάθηκε σύντομα προς τα ανατολικά, απειλώντας ακόμα και το φοινικόδασος στο Βάι. Στην Αττική υπάρχει μεγάλο πρόβλημα σε Πεδίο του Άρεως, Εθνικό Κήπο, Ελληνικό, Γλυφάδα και Ωρωπό. Το σκαθάρι (κάνθαρος), αν δεν καταπολεμηθεί στην αρχή με εντομοκτόνα, γίνεται μετά ιδιαίτερα επικίνδυνο. Οι προνύμφες του, που δημιουργήθηκαν από τα εκατοντάδες αυγά, που το έντομο αφήνει σε κάθε οπή στον κορμό του δέντρου, ανοίγουν στοές μέσα στο φοίνικα (μπορεί να φτάσουν ακόμα και το 1 m. μήκος ) και το ξεραίνουν.
Το ημίπτερο έντομο Φυλλοξήρα (Phylloxera vastatrix) μεταφέρθηκε από την Αμερική το 19ο αιώνα και κατάστρεψε μεγάλο μέρος των αμπελώνων της Ευρώπης. Στην Ελλάδα είχε έξαρση την δεκαετία του ΄30 προκαλώντας τεράστια οικονομική ζημιά. Στη Σάμο έφθασε νωρίτερα, λίγο πριν το 1900 και προκάλεσε μεγάλη ζημιά στην οινοπαραγωγή της νήσου. Αυτό είχε σαν αποτέλεσμα, πολλοί καλλιεργητές να στραφούν στην ελαιοκαλλιέργεια. Σήμερα οι νέοι αμπελώνες δημιουργούνται με αμερικανικά υβρίδια που είναι ανθεκτικά στη φυλλοξήρα και γίνεται εμβολιασμός με τοπικές ποικιλίες.
Το λεπιδόπτερο έντομο Σκώρος της Ντομάτας (Tuta absoluta), εισέβαλε το 2006 από την Ισπανία στην Ελλάδα. Έχει καταγωγή από τη νότια Αμερική, κι εξαπλώθηκε σε Γαλλία, Ιταλία, Μαρόκο, Λιβύη, Αλγερία και Μάλτα. Η πιθανότερη αιτία άφιξής του είναι το εμπόριο κηπευτικών. Οι προνύμφες του ιδιαίτερα επικίνδυνου αυτού εντόμου καταστρέφουν εκτάσεις με ντομάτες, μελιτζάνες και πατάτες. Τρώνε κυρίως τα μπουμπούκια και τους καρπούς. Τα υπάρχοντα εντομοκτόνα μέχρι στιγμής δύσκολα το καταπολεμούν. Γι΄αυτό οι αγρότες αναγκάζονται να ξεριζώνουν τα φυτά, όταν αντιληφθούν την προσβολή. Έχει πλήξει ιδιαίτερα θερμοκηπιακές καλλιέργειες στους νομούς Μεσσηνίας, Αχαΐας, Πρέβεζας και στην Κρήτη. Όταν προσβληθεί ένα θερμοκήπιο, εκτός από το ξερίζωμα, οι γεωπόνοι συνιστούν απολύμανση του χώρου και φύτεμα ελεγμένων φυτών.
Το Κουνούπι Τίγρης (Αedes albopictus), με καταγωγή τη νοτιο-ανατολική Ασία, άρχισε να διαδίδεται σε όλο τον κόσμο από το 1967 με διαφόρους τρόπους όπως η εμπορία παλιών ελαστικών. Το 1979 βρέθηκε στην Αλβανία κι από εκεί εξαπλώθηκε σιγά - σιγά σε όλη την Ευρώπη. Τη δεκαετία του΄80 άρχισε να εξαπλώνεται στην νότια Αμερική και τη δεκαετία του ΄90 σε Αφρική και Αυστραλία. Κατορθώνει να επιβιώνει και να κρύβεται σε κλειστούς χώρους (μικροπεριβάλλοντα) για να αντέχει το κρύο και να προφυλάσσεται από τα εντομοκτόνα. Εχθρός του είναι τα έντομα των βάλτων λιβελούλες. Στην Ιταλία έχουν κατασκευαστεί ειδικές εντομοπαγίδες, που απομιμούνται τις οσμές του ανθρώπινου σώματος (περιέχουν γαλακτικό οξύ, αμμωνία, λιπαρά οξέα και CO2 ), ενώ στη Μαλαισία έχει επιχειρηθεί βιολογικός έλεγχος του είδους με ορισμένα είδη αραχνών που ζουν σε δάση καουτσουκόδεντρων. Θεωρείται παγκοσμίως ένας από τους 100 πιο επικίνδυνους εισβολείς. Είναι φορέας 22 ιών, όπως ο ιός του δάγκειου πυρετού (Dengue fever-DHF), ο ιός Chikungunya (CHIKV), o Ross River virus και ο ιός του δυτικού Νείλου. Το 2008 βρέθηκε από το Μπενάκειο Φυτοπαθολογικό Ινστιτούτο ότι το κουνούπι τίγρης αναπαράγεται στην περιοχή του ποταμού Ποδονύφτη (παραπόταμος του Κηφισού), στη Ριζούπολη Αθηνών και αναστάτωσε τις υγειονομικές υπηρεσίες, που φοβούνται μήπως γίνει διάδοση δάγκειου πυρετού. Ο δάγκειος πυρετός προκαλεί ισχυρούς πονοκέφαλους, μυαλγίες, πόνους στις αρθρώσεις, εξανθήματα αιμορραγίες, εγκεφαλικές αιμορραγίες και εκχυμώσεις. Στα μέσα του καλοκαιριού του 2010, εκδηλώθηκε επιδημία εγκεφαλίτιδας στη βόρεια Ελλάδα. Μεταναστευτικά πουλιά μεταδίδουν τον ιό στα κουνούπια των υγροτόπων κάθε χρόνο, αλλά το 2010 επειδή μειώθηκαν δραστικά για οικονομικούς λόγους οι εντομοκτονίες και προνυμφοκτονίες, η διάδοση του ιού έλαβε μεγάλες διαστάσεις. Τα αποτελέσματα των περικοπών των ραντισμάτων ήταν πολύ σοβαρά, γιατί μέχρι 14/9 του 2010 είχαμε 211 διαπιστωμένες εγκεφαλίτιδες, εκ των οποίων προκλήθηκαν 23 θάνατοι ιδίως ηλικιωμένων. Οι ειδικοί εκτός από τις μειωμένες εντομοκτονίες, αποδίδουν την έξαρση της διάδοσης του ιού και στις κλιματικές αλλαγές που έχουν αυξήσει τις αφίξεις μολυσμένων μεταναστευτικών πτηνών, αλλά και τους πληθυσμούς των κουνουπιών.
5- Δεν είναι λίγες οι περιπτώσεις, όπου η διασπορά ζωντανών ζώων ή φυτών, μπορεί να προέλθει από εμπλουτισμούς για την αλιεία, το κυνήγι και  την ψυχαγωγία, αλλά και από διαφυγές ειδών ‘’pet’’ (ψυχαγωγίας-συντροφιάς) από μεταφορές, τυχαία γεγονότα, φυσικές καταστροφές, εσκεμμένες ενέργειες (π.χ. απόρριψη από ενυδρεία). Ο βορειοαμερικανικός Βουβαλοβάτραχος (Rana catesbeiana),  έχει διαφύγει σε πολλές χώρες του κόσμου από λίμνες πάρκων ή από βατραχοκαλλιέργειες. Το είδος που φθάνει σε μήκος τα 20cm, είναι πολύ επιθετικό και αδηφάγο. Τρώει οποιονδήποτε ζωϊκό οργανισμό χωράει στο στόμα του. Είναι φορέας ιών κι απειλεί άλλα είδη που ζουν σε υγρότοπους όπως τη σαλαμάνδρα και τον κοινό βάτραχο. Θεωρείται από το Συμβούλιο της Ευρώπης, ως ένας από τους 100 πιο επικίνδυνους εισβολείς στην ήπειρο.  Κατά ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες έχει εισαχθεί και στη Λίμνη Αγιά των Χανίων.
H αμερικάνικη Νεροχελώνα με τις κόκκινες παρειές (Trachemys scripta elegans), με καταγωγή από τη λεκάνη του Μισισσιπή, απορρίπτεται συνεχώς από διακοσμητικά ενυδρεία κι έχει κατακλείσει πολλούς υγροβιότοπους σε όλο τον κόσμο. Στην Ελλάδα έχει αποικίσει ακόμη και υγροτόπους νησιών, όπως αυτόν της Ερεσού στη Λέσβο, στην Κω, στην Κρήτη, στη Ζάκυνθο. Είναι ζώα παμφάγα και πολύ ανθεκτική. Αποτελούν κίνδυνο για πολλά τοπικά είδη, ιδίως ενδημικά.  .
Το Ηλιόψαρο (Lepomis gibbosus), βορειοαμερικανικής καταγωγής, έχει διαδοθεί μετά από απορρίψεις ενυδρείων σε πολλούς υγρότοπους ανά τον κόσμο. Το αδηφάγο αυτό χωροεπεκτατικό είδος είναι απειλή για πολλά είδη κυπρινοειδών, γιατί τους τρώει τα αυγά και το γόνο. Το είδος αναπαράγεται πολύ εύκολα κι εύκολα γεμίζει λίμνες φραγμάτων, όπου δεν έχει φυσικούς εχθρούς. Έτσι έγινε το 2004 σε φράγματα στον ποταμό Μαίανδρο, Δυτ. Τουρκία και σε κανάλι της Αν.Θράκη. Η αγαπημένη του τροφή είναι οι βδέλλες. Άλλά όταν δεν βρίσκει τροφή, τρώει ακόμη και μικρά άτομα από το είδος του (κανιβαλισμός). Το ίδιο καταναλώνεται από διάφορα μεγαλύτερα σαρκοφάγα ψάρια, όπως η τούρνα (Esox lusius), μεγάλα παρυδάτια πουλιά κι από τον άνθρωπο. Στην Ελλάδα έχει βρεθεί στις Πρέσπες και στο Δέλτα του Έβρου.
Ο γκρίζος Σκίουρος (Sciurus carolinensis), εισήχθηκε από τη Β. Αμερική στη Βρετανία το 19ο αιώνα για διακόσμηση κήπων και ψυχαγωγία. Το 2006 είχε σχεδόν καταφέρει να εκτοπίσει το γηγενή κόκκινο σκίουρο (Sciurus vulgaris) με αντιστοιχία 66 γκρίζοι προς 1 κόκκινο. Εκτός από τον εκτοπισμό του κόκκινου σκίουρου, δημιουργεί προβλήματα στη βιοποικιλότητα τρώγοντας αυγά πουλιών, νεοσσούς και διάφορα έντομα. Καταστρέφει επίσης φωλιές πουλιών και απογυμνώνει δένδρα από το φλοιό τους. Ακόμη είναι φορέας του δερματομήκυτα (Microsporum cookei), η πιθανή μετάδοση του οποίου ενδέχεται να απειλήσει κι άλλα είδη σκίουρων.  Στην Ελλάδα, υπάρχουν αναφορές ότι οικόσιτοι γκρίζοι σκίουροι διέφυγαν ή απελευθερώθηκαν στην περιοχή του Αμαρουσίου Αττικής και ζουν σε συστάδες κωνοφόρων της περιοχής.
6-Στις σύγχρονες πρακτικές της γεωργίας εισάγονται, χωρίς προηγούμενη σχετική μελέτη ξενικά είδη ώστε να χρησιμοποιηθούν ως σαπροφάγοι αποικοδομητές. Η επέκταση της χρήσης Γαιοσκωλήκων, Oligochaetae στην παγκόσμια γεωργία ηθελημένα ή όχι, (διαφυγόντα) δημιουργεί τα τελευταία χρόνια προβληματισμούς για τη χρησιμότητα της παγκόσμιας διάδοσής τους. Για παράδειγμα, ο πολύ επεκτατικός Κινέζικος γαιοσκώληκας (Amynthas corticis), αντικαθιστά τοπικά είδη στη βόρεια Αμερική. Ενώ, ο νοτιοαμερικάνικος γαιοσκώληκας (Pontoscolex corethrurus), έχει επεκταθεί σε περιοχές της Νέας Νότιας Ουαλίας (Αυστραλία). Ο συνηθέστερος τρόπος τυχαίας διασποράς τους είναι η διαφυγή τους από σακιά εξαγόμενου τυποποιημένου φυτοχώματος (χούμος) που χρησιμοποιούνται σε θερμοκήπια, δασικά φυτώρια, ανθοκήπια κ.λπ. Σε πολλές περιοχές όλα τα τοπικά είδη έχουν αντικατασταθεί από τα νέα είδη με άγνωστες οικολογικές συνέπειες για το μέλλον (εδαφολογικές, κλιματικές, βιολογικές). Σε κάποιες άλλες περιοχές τα τοπικά είδη συμβιώνουν εύκολα με τα ξένα.
7- Για τη βιολογική ρύθμιση πληθυσμών (biocontrol) ή για να χρησιμοποιηθούν ως επικονιαστές έχουν εισαχθεί και εξακολουθούν να εισάγονται ξενικά είδη, χωρίς τη σχετική μελέτη. Τα παραδείγματα αμέτρητα. Στην Καλιφόρνια εισήχθει το 1888 το κολεόπτερο έντομο-θηρευτής, Ροδόλια (Rodolia cardinalis), για τη βιολογική καταπολέμηση του παράσιτου των δενδρώνων εσπεριδοειδών ‘’Λευκή ψώρα των ξινών’’ Ισέρια (Iceria purchasi). Το ημίπτερο έντομο– θήραμα είχε κι αυτό εισαχθεί κατά λάθος από την Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία. Η καταπολέμηση με Ροδόλιες είχε μεγάλη επιτυχία για 60 περίπου χρόνια. Η χρήση όμως οργανοφωσφορικών εντομοκτόνων τη δεκαετία του ΄50, προκάλεσε απότομη πληθυσμιακή αύξηση του παρασίτου, γιατί το κολεόπτερο ήταν ιδιαίτερα ευαίσθητο στα εντομοκτόνα, με αποτέλεσμα μεγάλη μείωση της παραγωγής εσπεριδοειδών κυρίωςτων κίτρων. Σήμερα οι ροδόλιες χρησιμοποιούνται για βιολογική καταπολέμηση σε πολλά κράτη όπως σε Ισραήλ, Ελλάδα (Κορινθία, Αργολίδα), Ναμίμπια, Κένυα κ.λπ. Όχι μόνο για προστασία των εσπεριδοειδών, αλλά και σε φυτείες καφέ, ανθέων, αστικούς κήπους. Για παράδειγμα χρησιμοποιείται για την προστασία και των θάμνων της Αγγελικής.
Το μυζητικό έντομο Μαρσαλίνα η ελληνική (Marchalina hellenica,), που δημιουργεί τη βαμβακίαση των πεύκων,  συμβίωνε με το πεύκο εδώ και χιλιάδες ή εκατοντάδες χρόνια, καθόσον υπάρχουν αντίστοιχες μαρτυρίες σε κείμενα του 1415 μ.Χ. Τότε, καθώς λέγουν οι ειδικοί, στα φυσικά δασικά οικοσυστήματα υπήρχε οικολογική ισορροπία, ενώ δεν είχε παρατηρηθεί ποτέ πρόβλημα καταστροφής πεύκων από τη Μαρσαλίνα, διότι οι βιοτικοί, κλιματικοί και εδαφικοί παράγοντες, ήταν φαίνεται εναρμονισμένοι μεταξύ τους, ενώ οι φυσικοί εχθροί του εντόμου (π.χ. κυρίως μερικά πουλιά) ρύθμιζαν προς το καλύτερο τους πληθυσμούς της Μαρσαλίνας. Εξάλλου, τα πλούσια σε υδατάνθρακες περιττώματά της δημιουργούν το γνωστό ‘’μελίτωμα’’ που στάζει από τα πεύκα, που όμως αποτελεί τη βασική τροφή της μέλισσας, για την παραγωγή του πευκόμελου. Έτσι, η Μαρσαλίνα, καλυμμένη από τη ‘’βαμβακίαση’’ που η ίδια παράγει, ρουφά για να τραφεί χυμούς από τα δένδρα με το μακρύ  ρύγχος της που είναι διπλάσιο από το μήκος του σώματός της, (έως και 2cm). Ορισμένοι διατείνονται ότι Μελισσοκομικοί συνεταιρισμοί αποφάσισαν κάποια στιγμή να διαδώσουν-εμβολιάσουν τη Μαρσαλίνα στους πευκώνες ανά την Ελλάδα για την ενίσχυση της παραγωγής πευκόμελου, αγνοώντας τότε για τις ενδεχόμενες καταστροφικές οικολογικές συνέπειες. Σήμερα, μετά από μια εικοσαετία μετά τους πρώτους εμβολιασμούς με τη Μαρσαλίνα, τα αποτέλεσματα είναι απογοητευτικά, καθώς είναι εμφανής η ριζική διατάραξη της οικολογικής ισορροπίας, τουλάχιστον στο αστικό και περιαστικό πεύκο (άλση, δάση, αυλές , δεντροστοιχίες κλπ).
Τα αμερικάνικα Κουνουπόψαρα (Cambusia affinis), έχουν εισαχθεί σε υγρότοπους σχεδόν σε όλο τον κόσμο για την καταπολέμηση της ελονοσίας. Αυτό το είδος αποδεκατίζει τις προνύμφεςτων κουνουπιών (Anopheles sp.), που είναι oι ενδιάμεσοι ξενιστές της παραπάνω ασθένειας, την οποία προκαλεί το παράσιτο Plasmodium sp. Όμως η αδηφαγία τους, η μεγάλη ανθεκτικότητά τους και η τάση τους για χωροεπεκτατισμό (αναπαράγονται πολύ εύκολα), τα καθιστούν επικίνδυνα για πολλά ενδημικά είδη ψαριών, αμφιβίων κι εντόμων, επειδή καταβροχθίζουν το γόνο, τους γυρίνους και τις προνύμφες τους. Αντέχουν σε μεγάλο εύρος θερμοκρασιών, αφού επιζούν σε λίμνες από το Τσαντ μέχρι και τη Σουηδία. Η κύρια επέκτασή τους όμως στην Ευρώπη είναι σε υγρότοπους γύρω από τη Μεσόγειο. Μεγάλες καταστροφές έχουν προκαλέσει και σε ενδημικά είδη της Αυστραλίας, Τασμανίας και Νέας Ζηλανδίας. Αντέχουν στους ρύπους βαρέων μετάλλων και εντομοκτόνων και στις αλλαγές της αλατότητας. Δηλαδή, μπορούν και επιβιώνουν σε λιμνοθάλασσες κι αλμυρά έλη. Στην Ισπανία η εισαγωγή του είδους ήταν μια από τις αιτίες για την εξαφάνιση του ενδημικού ψαριού παράκτιων ισπανικών ελών της Μεσογείου (Aphanius iberus). Στην Ελλάδα απαντάται παντού σε κάθε υγροτοπική περιοχή. Από τον ποταμό Νέστο, μέχρι τη λίμνη Κουρνά της Κρήτης. Θεωρείται πολύ επικίνδυνο για την επιβίωση ή τη μείωση των πληθυσμών πολλών ειδών όπως για τη Σαλιάρα (Salaria fluviatilis), του ποταμού Ευρώτα, αλλά και τα περισσότερα ενδημικά ελληνικά ψάρια του γλυκού νερού.
8-Ορισμένα είδη ακρίδων αποτελούν παγκοσμίως περιστασιακά είδη εισβολείς και φθάνουν σε σμήνη εκατομμυρίων ατόμων -σύννεφα ακρίδων. Μετακινήσεις και μεταναστεύσεις ακρίδων αναφέρονται από πολύ παλιά, όπως για παράδειγμα κατά την όγδοη πληγή του Φαραώ. Μια τέτοια μεγάλης κλίμακας μετανάστευση έγινε από την Ακρίδα μετανάστη (Locusta migratoria), με τόπο καταγωγής τη νοτιο-ανατολική Ρωσία. Σήμερα, έχει φθάσει σε Ευρώπη, Ιαπωνία,  Φιλιππίνες), Αφρική, Μαδαγασκάρη, Νέα Ζηλανδία και Αυστραλία. Το 14ο αιώνα έγινε μετακίνηση ενός τεράστιου σμήνους αυτών των ακρίδων, από την Ουκρανία στην Αγγλία προκαλώντας μεγάλες καταστροφές. Στην υποσαχάριο Αφρική -Μαλί, Μαυριτανία, Νίγηρας, Σουδάν, Κεντοαφρικανική Δημοκρατία, Τσάντ- είναι υπεύθυνες στην ερημοποίηση και δημιουργούν συνθήκες λιμού, καθώς αποψιλώνουν κάθε καλλιέργεια. Ο Παγκόσμιως Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας ( F.A.O.) για την εξάλειψη του φαινομένου της πείνας αρχίζει να εφαρμόζει νέους βιολογικούς τρόπους για την καταπολέμηση των υπερπληθυσμών ακρίδας, καθώς οι παραδοσιακοί τρόποι με εντομοκτόνα, πετρέλαιο και πυρκαγιές είναι ανεπαρκείς και πρωτόγονοι. Αυτές οι μετακινήσεις διαφόρων ειδών πανίδας, μπορεί να είναι φυσικές κινήσεις πληθυσμών και μεταναστεύσεις ώστε να βρουν νέους και καταλληλότερους   βιότοπους, για τροφή και τόπους αναπαραγωγής.
Και οι περιπτώσεις εισβολείς ξενικών και χωρο-επεκτατικών και κατακτητικών ειδών συνεχώς πληθύνονται, αλλοιώνοντας ή και εξαφανίζοντας τη γηγενή πανίδα και χλωρίδα αρκετών περιοχών. (πηγές: http://www.eea.europa.eu/el/articles/thalassio-periballon , http://www.ciesm.org/atlas/appendix2.html , και σταχυολόγηση από σχετικό κείμενο στο http://www.kpedrapetsonas.gr/pdf-files/ksena-eidi2.pdf ).
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...